سياست اتمى «رهبر» و نگرانى امريكا بابت قصد حمله
اسرائيل به تأسيسات اتمى ايران:
در 28 مرداد، در اجتماع سفراى ايران در كشورهاى
ديگر، خامنهاى گفت: ايران هرگز تكنولوژى اتمى را كه بدست آوردهاست، زير فشار امريكا
و دولتهاى ديگر، رها نخواهد كرد. موضع امريكا و ديگر كشورهائى كه از ايران مىخواهند
از تكنولوژى اتمى خود دست بردارد، قابل پيروى نيست. غير عادلانه و تجاوزگرانه است و
ايران هرگز تن به اينگونه فشارها نخواهد داد.
شرائطى كه تحت آنها امريكا با بقيه دنيا رفتار
مىكند، شرائط طلباكارانه است. امريكا در مقام طلبكار، دائم بيشتر مىخواهد. ضعف نشان
دادن در برابر امريكا، بزرگترين اشتباه استراتژيك است.
دانش اتمى ايران بومى و صلحآميز است. بر احكام
دينى مبتنى است. ايران هرگز اسلحه كشتار جمعى استعمال نخواهد كرد.
با وجود اين، حميد رضا عاصفى، در همان روز،
گفتهاست: ما با آژانس بين المللى اتمى در باره پروتكل الحاقى مشغول گفتگو هستيم.
دانستنى است كه اجلاس حكام (اعضاى آژانس بين
المللى انرژى اتمى) در 8 سپتامبر گزارش پيرامون تأسيسات و سياست اتمى ايران، تصميم
خواهد گرفت. عاصفى خطاب به روزنامه نگاران گفت: منتظر بمانيد و ببينيد در جلسه 8 سپتامبر
چه روى خواهد داد. هرگونه تصميمى منوط خواهد شد به توضيحات آژانس پيرامون سياست اتمى
ايران و مسئوليتهاى جامعه بين المللى در باره ايران.
شوراى عالى امنيت ملى تصويب كرد كه نيروگاه
اتمى ديگرى ساخته شود و ظرفيت برق اتمى ايران به 5000 مگاوات برق برسد.
مطبوعات ايران، به نقل از ديپلماتها خبر دادند
بازرسان آژانس در ايران اثرهاى اورانيوم غنى شده را يافتهاند. وقتى در اين باره از
حميد رضا عاصفى پرسيده شد، او پاسخ داد: بر ديپلماتها نيست كه در باره چنين فنى سخن
بگويند بدون اطلاع از جزئيات آن. بر عهده آژانس است كه تحقيق كند و نظر بدهد. ما تا
سپتامبر منتظر مىمانيم.
با
اينهمه، معلوم نشد آيا ايران پيش از آن تاريخ پروتكل الحاقى را امضا مىكند يا نمىكند.
محافظه كاران برآنند كه ايران نه تنها نبايد
پروتكل الحاقى را امضاء كند بلكه مىبايد از قرارداد منع انتشار اسلحه اتمى نيز بيرون
بيايد. على لاريجانى، رئيس صدا و سيما، در 26 مرداد گفته است: «تضمينى وجود ندارد كه
بعد از امضاى پروتكل الحاقى و بازرسى تأسيسات اتمى ايران، امريكائيها بهانه ديگرى براى
متهم كردن ايران به توليد اسلحه كشتار جمعى نتراشند. دليلى براى امضاى پروتكل الحاقى
نيست. زيرا اعضاى آژانس به ايران در استفاده صلحآميز از انرژى اتمى كمك نكردند.
انقلاب اسلامى: از دلايل «عاقلانه» اى كه ملاتاريا
ساخته است، يكى اينست كه الف - نمىخواهيم منابع نفت و گاز ايران را از دست بدهيم!
و ب - مىخواهيم «سبد انرژى» بوجود بياوريم. يعنى چند منبع انرژى داشته باشيم. دروغگوئى
ملاتاريا ساده لوحانهاست. زيرا 1 - غير از اينكه رژيم منابع نفت و گاز كشور را به
حراج گذاشتهاست، بهاى ايجاد نيروگاه را نيز با فروش نفت مىپردازد. با توجه به اينكه
هزينه توليد برق از اتم گرانتر از هزينه توليد آن از گاز است، ما به التفاوت را نيز
بايد با درآمد حاصل از فروش نفت پرداخت. با توجه به خطر حمله به نيروگاهاتمى، هزينه
حفاظت از آن نيز بسيار سنگين است. آن را نيز مىبايد از درآمد نفت پرداخت. با توجه
به عقب ماندگى تكنولوژى اتمى روسيه، ميزان فرسايش بسيار بالاست. آن را نيز مىبايد
با درآمد نفت پرداخت. حفظ محيط زيست و انسانها از آلودگى هزينه بر مىدارد، آن را نيز
از درآمد نفت مىبايد پرداخت. اگر اين هزينهها را در نظر بگيريم و به اين امر اساسى
توجه كنيم كه اروپائيان در كار خلاص كردن خويش از نيروگاههاى اتمى و جانشين برق حاصل
از آنها با برق حاصل از منابع ديگر، كسى كه اندكى از مسئوليتشناسى يك انسان را داشته
باشد، نفت و گاز نمىفروشد تا نيروگاه اتمى تأسيس كند و خطرهاى غير قابل محاسبه براى
كشور ايجاد كند.
و اما اگر قصد براستى تشكيل «سبد انرژى» است
چرا ملاتاريا در صدد توسعه تكنولوژى توليد برق از انرژى خورشيدى و باد نيست؟ چه كسى نمىداند كه از لحاظ اين دو
منبع انرژى، ايران از غنىترين كشورهاست؟ هنوز استفاده ايران از منبع آب كامل نيست
و امكانهاى بلااستفاده بسيارند و...
واشنگتن پست (14 اوت) خبر مىدهد كه پس از ديدار
شارون با بوش در كاخ سفيد، بوش و حكومت او نگران آن شدهاند كه اسرائيل به تأسيسات
اتمى ايران حمله كند.
شارون به بوش گفته است: ايران بيش از آن به
توليد سلاح اتمى نزديك است كه دستگاه اطلاعاتى امريكا گمان مىبرد. اسرائيل بطور جد
دلمشغول مجهز شدن ايران به سلاح اتمى است.
شارون سرتيپ يوآو گالان، افسر رابط او با ارتش،
را بهمراه آورده بود تا به استناد عكسها و نقشهها، تأسيسات اتمى مخفى ايران را به
بوش نشان دهد.
شارون به بوش گفته است: اسرائيل بر اين نظر
است كه ايران بسيار نزديكتر از آن به توليد سلاح اتمى است كه مقامات اطلاعاتى امريكا
باور دارند. بنا بر اين، تاريخ تحويل سوخت اتمى توسط روسيه به ايران، نقطه عدم بازگشت
است. جيم هوآگلند Hoagland، سرمقاله نويس واشنگتن پست يادآور مىشود كه اسرائيل، تأسيسات
اتمى عراق را پيش از تحويل شدن سوخت اتمى، بمباران كرد.
شارون ترجيح مىدهد تهديد صريح نكند و مبهم
سخن بگويد تا عربها و امريكا و ايرانيها را در نگرانى نگاه دارند.
البته اسرائيل در باره تهديدى مستقيمى كه برنامه
اتمى ايران براى اسرائيل است، به صراحت سخن گفته است. مقامات اطلاعاتى اسرائيل برآنند
كه ظرف دو تا سه سال ديگر، ايران در توليد سلاح اتمى به نقطه بازگشتناپذير مىرسد.
برخى از همين مقامات برآنند كه بساد زودتر از اين تاريخ به آن نقطه مىرسد.
اما بمباران تأسيسات اتمى ايران بسى پيچيدهتر
از بمباران تأسيسات اتمى عراق است. نخست به اين دليل كه تأسيسات اتمى ايران پراكندهاند
و برخى از آنها در برابر اسلحه متعارف، آسيبناپذير گشتهاند. سپس به اين دليل كه مسافتى
كه هواپيماهاى اسرائيلى مىبايد پرواز كنند، طولانىتر است. و بسا ايرانيها پاسخى سخت
به چنين حملهاى خواهند داد.
بديهى است اسرائيل ترجيح مىدهد امريكا از
طريق ديپلماتيك مشكل را حل كند. بنا بر جديدترين گزارشهاى سيا، برخى كشورهاى ديگر،
غير از اسرائيل، نقشه حمله موشكى و هوائى به تأسيسات اتمى ايران را آماده كردهاند.
روزنامه انتخاب به نقل از رويتر در (2 شهريور
82) نوشته است:
يكى از مقامات ارشد امريكا ادعا كرد روسيه تحت
فشار ايالات متحده امريكا همكارى خود را در ساخت نيروگاه هستهاى بوشهر به حال تعليق
در آورده است و از تحويل اولين محموله سوخت هستهاى ايران در بهار 2004 نيز امتناع
خواهد كرد. و سفر هفته آينده جان بولتون معاون وزير امور خارجه ايالات متحده امريكا
و از وابستگان گروههاى تند رو نئو محافظه كار امريكايى را نيز به مسكو در استانه نشست هشتم سپتامبر شوراى حكام آژانس بين المللى
انرژى اتمى در مورد ايران را در راستاى تحقق اين هدف دانست. اين مقام ارشد امريكايى
گزارشات جمعه گذشته ايرنا در مورد آمادگى ايران يراى امضاى معاهده باز گردادندن زباله
هستهاى نيروگاه بوشهر را رد كرد واين گونه
تعهدات را بى اعتبار خواند. اين مقام ارشد امريكايى به رويتر گفت به نظر ما فرصت آن
رسيده است كه پرونده ايران از شوراى حكام آژانس بين المللى انرژى اتمى به شوراى امنيت
ارسال شود. و اين اقدام مىتواند تبعاتى چون در نظر گرفتن تحريمهايى براى ايران را در بر داشته باشد.
اما در 26 اوت، لوموند گزارش كرد كه آژانس آثار
اورانيوم غنى شده را در ايران يافته است:
در حاصل سخن گزارش آژانس به اجلاس عمومى آن
كه در 8 سپتامبر تشكيل مىشود، آمدهاست: نياز به كار اضافى است تا بتوان صحت و سقم
اظهارات ايران را كه در ايران اورانيوم غنى نمىشود، آزمود. گزارش تأييد مىكند كه
بازرسان آژانس آثار مهمى از اورانيوم غنى شده در نمونههاى يافتهاست كه از تأسيسات
اتمى نطنز برداشتهاست. تهران مىگويد اين آثار از تأسيسات آلوده به اورانيوم غنى شدهايست
كه ايران خريدارى كردهاست.
آژانس به بازرسى خود ادامه مىدهد، اعلام مىكند
كه ايران پذيرفته است كه بعنوان آزمايش، در اوائل سالهاى 1990، اورانيوم را غنى كردهاست.
اما اين كار نقض تعهدات ايران بنا بر قرارداد منع گسترش اسلحه اتمى است. سخنگوى آژانس
گفت لحن گزارش نرم نيست اما بيانگر واقعيت گرائى و عزم است.
در تهران، خبرگزارى ايرنا گزارش كرد كه على
اكبر صالحى، نماينده ايران در آژانس گفته است: ايران آمادهاست پروتكل الحاقى را امضاء
كند. اما ايران مايل است بعضى جنبههاى مربوط به حاكميت ملى روشن شوند. زيرا بازرسى
بدون اظهار قبلى و هر محل را كه آژانس خواست، نمىبايد ناقض حاكميت ملى ما باشد. او
كه در 25 اوت، با محمد البرادعى، رئيس آژانس ملاقات كرده، به رئيس آژانس گفته است:
ايران آماده گفتگو در باره تمامى مسائل بعد از اجلاس حكام (اعضاى آژانس) است. سخنگوى
آژانس اين تعهد را «پيشرفت مثبتى» ارزيابى مىكند.
يك ديپلمات ارزيابى مىكند كه ايران پروتكل
را در روزهاى آينده امضاء نمىكند و موضعش همان كه هست مىماند.
يك ديپلمات غربى كه گزارش را ديدهاست، مىگويد:
بايد منتظر شد كه بعد از ارائه گزارش به اجلاس 8 سپتامبر، امريكا ايران را ناقض قرارداد
منع گسترش اسلحه اتمى اعلام كند. در اين صورت، آژانس مىبايد شوراى امنيت را در جريان
بگذارد.
البرادعى در مصاحبه با مجله اشترن گفتهاست:
5 كشورى كه بيشترين اسلحه اتمى را دارند، بايد خود پيشگام در خلع سلاح اتمى شوند. امريكا
مىگويد كشورهاى ديگر نبايد به سلاح اتمى مجهز شوند. اما روزى مىبايد تبعيض از ميان
برخيزد يعنى كشورهائى كه اسلحه اتمى دارند، آنها را از ميان ببرند.
++++++++++++++++++++++++++++++++++++++